گرایش : تحول

عنوان : مطالعه ارتباط همسویی بین مشخصه های محیطی کسب و کار و اولویت های رقابتی و ساختار زنجیره تامین با عملکرد کسب و کار

دانشگاه فردوسی مشهد

دانشکده علوم اداری واقتصادی

گروه مدیریت

گرایش بازرگانی – تحول

پايان‌نامه‌ كارشناسي ارشد

عنوان:

مطالعه ارتباط همسویی بین مشخصه های محیطی کسب و کار، اولویت های رقابتی و ساختار زنجیره تامین با عملکرد کسب و کار

استاد راهنما:

دکتر شمس الدین ناظمی

استاد مشاور:

دکتر علیرضا پویا

پایان نامه

بخش هایی از متن پایان نامه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

فصل اول………………………….. 1

1-1- مقدمه………………………….. 2

1-2- اظهار مساله و تبیین موضوع………………………….. 3

1-3- ضرورت و اهمیت انجام پژوهش………………………….. 4

1-4- کاربردهای پژوهش…………………………… 5

1-5- اهداف پژوهش…………………………… 5

1-6- فرضیه‌های پژوهش…………………………… 6

1-7- قلمرو مکانی و زمانی پژوهش……………………………. 6

1-8- تعاریف عملیاتی متغیرهای پژوهش……………………………. 7

1-8-1- مشخصه‌های محیطی کسب ‌و‌ کار………………………….. 7

1-8-2- اولویت‌های رقابتی…………………………… 7

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

1-8-3- ساختار زنجیره تامین…………………………… 7

1-8-4- عملکرد كسب‌‌و‌كار………………………….. 8

فصل دوم………………………….. 9

2-1- مبانی نظری…………………………… 11

2-1-1- محیط کسب و کار………………………….. 11

2-1-2- اولویت­های رقابتی…………………………… 16

2-1-3- طراحی و ساختار سازمانی…………………………… 20

2-2- تئوری های طراحی سازمان………………………….. 26

2-3- تئوری‌های اقتضایی طراحی سازمان………………………….. 28

2-4- ساختار زنجیره تامین…………………………… 30

2-4-1- زنجیره تامین ناب و چابک……………………………. 34

2-4-2- عملکرد کسب و کار شرکت……………………………. 40

2-5- پیشینه پژوهش…………………………… 43

2-5-1- مطالعات داخلی…………………………… 43

2-5-2- مطالعات خارجی…………………………… 44

2-6- جمع بندی…………………………… 46

فصل سوم………………………….. 48

3-1- روش پژوهش…………………………… 49

3-2- جامعه آماری………………………….. 50

3-3- نمونه آماری و روش نمونه ­گیری…………………………… 50

3-4- روش گردآوری اطلاعات…………………………… 50

3-4-1- ابعاد محیط کسب و کار………………………….. 52

3-4-2- ابعاد اولویت‌های رقابتی…………………………… 52

3-4-3- ابعاد ساختار زنجیره تامین…………………………… 52

3-4-4- مقیاس ارزیابی عملکرد کسب و کار……………… 53

3-5- روایی و پایایی پرسشنامه………………………….. 53

3-5-1- روایی…………………………… 53

3-5-2- پایایی…………………………… 54

3-6- روش تجزیه و تحلیل‌…………………………… 55

3-6-1- مدل‌يابي معادلات ساختاري………………………….. 55

3-6-1- 1- نرم افزار مورد بهره گیری………………………….. 56

3-6-1-2- شاخص های برازش در آموس…………………….. 58

3-6-2- آزمون نرمال بودن داده ­ها ………………………….60

3-6-3- ضریب همبستگی…………………………… 60

فصل چهارم………………………….. 61

4-1- مشخصات پاسخ دهندگان و جامعه آماری……………. 62

4-1-1- آمار توصیفی سوالات…………………………… 69

4-2- آمار استنباطی…………………………… 70

4-2-1- نتايج بررسي روايي…………………………… 71

4-2-2- نتايج بررسي پايايي…………………………… 76

4-2-4- همبستگی بین متغیرهای پژوهش……………. 77

4-3- يافته‌هاي تحقيق…………………………… 78

4-3-1- مدل معادلات ساختاري…………………………… 78

4-3-2- تحليل مدل های ساختاري…………………………… 80

4-3-3- بررسي فرضيه‌هاي اصلی تحقيق…………………………… 82

فصل پنجم………………………….. 85

5-1- بحث و نتیجه گیری…………………………… 86

5-1-1- فرضیه اصلی…………………………… 87

5-1-2- فرضیه­ های جانبی…………………………… 89

5-1-2-1- فرضیه جانبی 1………………………….. 89

5-1-2-2- فرضیه جانبی 2………………………….. 89

5-1-2-3- فرضیه جانبی 3………………………….. 89

5-1-2-4- فرضیه جانبی 4………………………….. 90

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

5-1-2-5- فرضیه جانبی 5………………………….. 90

5-1-2-6- فرضیه جانبی 6…………………………. 90

5-2- پیشنهادهای برگرفته از پژوهش…………….. 90

5-2-2- پیشنهاد پژوهشی…………………………… 92

5-3- محدودیت ها ………………………….93

منابع ومآخذ…………………………… 94

منابع فارسی…………………………… 95

منابع انگلیسی…………………………… 95

پیوست ها………………………….. 100

پرسشنامه………………………….. 101

چکیده:

مطالعه شرکت­ها بیانگر آن می باشد که با در نظر داشتن تغییرات زیاد محیط کسب و کار، شرکت­های موفق علاوه بر اینکه از رقبای خود بهتر کار می­کنند، با تغییرات محیطی خود نیز سازگارترند و در روبرو شدن با محیط متغیر، برنامه ریزی لازم را دارند. به گونه­ای که در نظر داشتن مشخصه­های محیطی کسب و کار در انتخاب ساختارها و استراتژی­های سازمانی باعث بهبود عملکرد در شرکتها می­گردد.

در این پژوهش ارتباط بین همسویی مشخصه­های محیطی کسب و کار، اولویت­های رقابتی و ساختار زنجیره تامین با عملکرد کسب و کار در شرکت­های قطعه ساز خودروی شهرک­های صنعتی استان سمنان مورد ارزیابی قرار گرفته می باشد. بر اساس ادبیات موجود درمورد مشخصه­های محیطی کسب و کار، اولویت­های رقابتی، ساختار زنجیره تامین و عملکرد کسب و کار، یک مدل نظری توسعه داده گردید و نتایج فرضیات بصورت تجربی مورد ارزیابی قرار گرفت.

داده های این پژوهش با بهره گیری از پرسشنامه جمع آوری گردید. کلیه شرکت های تولیدی قطعه ساز خودرو واقع در سطح استان سمنان که جمعا 213 شرکت می‌باشند، قلمرو پژوهش حاضر می‌باشد و از آنجا که آگاه‌ترین افراد نسبت به شرکت، مدیران ارشد می‌باشند، لذا پاسخ دهندگان مدیران ارشد این شرکت‌ها می‌باشند و بنابر این سطح تحلیل این پژوهش سازمان می‌باشد. تعداد نمونه این پژوهش 130 شرکت بوده می باشد.

بر اساس میانگین سؤالات مطروحه در مورد عملکرد، شرکت‌ها به ترتیب، لیست شدند. نیمه اول شرکت‌ها با در نظر داشتن این لیست، شرکت‌های با عملکرد بالا و نیمه دوم، شرکت‌های با عملکرد پایین در نظر گرفته شدند. سپس همسویی بین مشخصه‌های محیطی کسب‌و‌کار، اولویت‌های رقابتی و ساختار زنجیره تامین، هم برای شرکت‌های با عملکرد بالا و هم برای شرکت‌های با عملکرد پایین آزموده گردید تا فرضیه اصلی پژوهش مطالعه گردد. طبق فرضیه اصلی پژوهش، در شرکت‌های با عملکرد بالا، بین مشخصه‌های محیطی کسب‌و‌کار، اولویت‌های رقابتی و ساختار زنجیره تامین همسویی هست (وجود همسویی استراتژیک) و در شرکت‌های با عملکرد پایین، این همسویی استراتژیک، وجود ندارد. مطالعه همسویی استراتژیک، از طریق مدل یابی معادلات ساختاری انجام گردید.

فصل اول: کلیات پژوهش

1-1- مقدمه

در طول چهل سال گذشته، ماهیت محیط كسب ‌و ‌كار با ترکیبی از تغییرات الگوی تقاضا، تغییرات تکنولوژی و جهانی شدن، دچار دگرگونی شده‌می باشد. امروزه نیازهای بازار، ناپایدار و پراکنده شده‌می باشد و مانند گذشته نمي‌توان مشتریان را به‌راحتی طبقه‌بندی نمود. آن‌ها تقاضای ارزش بالاتر، تنوع بيش‌تر، خدمات بهبود يافته در زمان كم‌تر و شتاب در نوآوری محصول را دارند (خیمتریکس، 2004). دیکن(2003) اظهار می‌دارد از دهه 80 میلادی، شتاب گرفتن پیشرفت در تولید، ارتباطات، اطلاعات، و فن‌آوری‌های حمل و نقل، به همراه در نظر داشتن ایده بازار آزاد، موجب آشفتگي تدريجي محیط کسب‌ و ‌کار به‌دليل افزایش تنوع، سرعت تغیرات غیر قابل پیش بینی، پیچیدگی و فشار رقابتی گردید (تینگ چی، کیلداف و گراگیا، 2009).

پپیشرفت در تولید، ارتباطات، اطلاعات و انتقال تکنولوژی به همراه تفکر بازار آزاد، باعث تحرک جغرافیایی خدمات و محصولات شده­می باشد (دیکن، 2003). همراه با آزاد شدن تجارت جهانی و بازارهای مالی، اقتصاد جهانی به هم پیوسته رو به فزونی پدیدار گشت و مرزهای بازار تعریف مجدد گردید، به طوری که حرکت به سمت برون سپاری از نتایج به­وجود آمدن زنجیره تامین جهانی بوده می باشد. پدیدار شدن رقابت در عرصه جهانی باعث به­وجود آمدن نوآوری تولید و چرخه عمر کمتر محصولات شده می باشد.

با توسعه سريع فناوري اطلاعات در سال‌هاي اخير و كاربرد وسيع آن در مديريت زنجيره تامين، بسياري از فعاليت‌هاي اساسي مديريت زنجيره با روش‌هاي جديد درحال انجام می باشد. این دیدگاه که موفقیت یا شکست یک سازمان، در نهايت توسط زنجیره تامین آن مشخص می گردد، بطور گسترده‌ای مورد پذیرش قرار گرفته‌می باشد (برای نمونه، چوپرا و میندل، 2001؛ لمبرت و کوپر، 2000؛ میسون-جونز، نیلور و تاویل، 2000). امروزه اکثر شرکت‌های موفق نگاهشان به سمت طراحی زنجیره تامین مناسبی می باشد که با استراتژی های رقابتی و محیط كسب‌و‌كار ايشان تطابق داشته‌باشد، و این موضوع یکی از استراتژی‌های مهم در دست‌یابی به جایگاه رقابتی پایا در بازار كاملاً رقابتی جهانی می‌باشد (فردندال و هیل، 2001؛ سیمچی-لوی و دیگران، 2003).

در فصل حاضر کلیات پژوهش ارائه شده می باشد. در فصل دوم ادبیات و پیشینه پژوهش آمده می باشد. در فصل سوم روش شناسی پژوهش تبیین شده می باشد و در فصل چهار به اظهار یافته­های این پژوهش پرداخته شده می باشد. در نهایت، نتیجه گیری و پیشنهادات منتج از این پژوهش در فصل پنج ارائه شده می باشد.

2-1- اظهار مسئله و تبیین موضوع

هندفیلد و نیکولز (1999) اظهار می‌کنند با در نظر داشتن چالش‌های روز افزون در محیط رقابتی، عیان می باشد که شرکت‌های موفق نه تنها بایستی بهتر از رقبای خود فعالیت نمایند، بلکه مي‌بايست به‌گونه مداوم خود را با تغییرات وفق دهند (به نقل از تینگ چی و همکاران، 2009). در روبرو شدن با تغییرات اگر سازمان آمادگی لازم را براي پذيرش تغييرات از درون خود نداشته‌باشد و پیش روی آن مقاومت نشان‌دهد، لاجرم به سمت نابودی خواهد‌رفت. بایستی اذعان داشت که پیچیدگی پدیده تغییر از آن جهت می باشد که فرآیندی دینامیک بوده و از تعامل متقابل عوامل مختلف به‌وجود‌ می‌آید، و تمامی این عوامل و متغیرهای آن در ارتباط علت و معلولی با یکدیگر، ساز و کاری به‌وجود می‌آورند که درک و تحلیل آن را مشکل می‌سازد. از این رو تشخیص جهت مناسب تغییر، دشوار مي‌گردد.

سازمان‌ها تا زمانی که برای بقاء کوشش می‌کنند و خود را نیازمند حضور در عرصه ملی و جهانی می‌‌دانند، بایستی اصل بهبود مستمر[1] را سرلوحه فعالیت خود قرار ‌دهند. این اصل حاصل نمی‌گردد، مگراینکه زمینه دست‌یابی به آن با بهبود مدیریت عملکرد امکان‌پذیر ‌گردد. این بهبود را می‌توان با گرفتن بازخورد لازم از محیط درونی و پیرامونی، تجزیه و تحلیل نقاط قوت و ضعف و فرصت‌ها و تهدیدهای سازمان، مسئولیت‌پذیری و جلب رضایت مشتری و با ایجاد و بکارگیری سیستم ارزیابی عملکرد با الگوی متناسب، ایجاد نمود. لذا گرفتن بازخورد مناسب و به موقع از محیط پرتلاطم کسب و کار برای بهبود عملکرد شرکت­ها امری ضروری می‌باشد. محیط کسب ‌و‌ کار متشکل از هزاران نیرویی که در کوتاه مدت، فراتر از کنترل مدیریت می باشد بوده و در نتیجه تهدید و همچنین فرصت‌هایی را برای شرکت‌ها ایجاد می کند. پس در انتخاب استراتژی های شرکت، مانند انتخاب اولویت‌های رقابتی، محیط تأثیر تعیین کننده‌ای دارد. همچنین امروزه اکثر شرکت‌های موفق نگاهشان به سمت طراحی زنجیره تامین مناسبی می باشد که با استراتژی های رقابتی و محیط كسب‌و‌كار ايشان تطابق داشته‌باشد و این موضوع یکی از استراتژی‌های مهم در دست‌یابی به جایگاه رقابتی پایا در بازار كاملاً رقابتی جهانی می‌باشد.

تغییرات برای هر شرکتی منحصر به فرد می‌باشد و شرکت­ها بایستی با در نظر داشتن این تغییرات منحصر به فرد، خود را با آن سازگار نمایند. جهت سازگار شدن با محیط، شرکت­ها مجبور به پذیرش ملاحظاتی در اتخاذ استراتژی­ها و ساختارهای درونی و بیرونی خود می‌باشند.از آنجا که تعداد شرکت­های قطعه ساز شهرک­های صنعتی استان سمنان قابل توجه می‌باشد، و از آنجا که ورود بی سابقه رقبای خارجی به این صنعت، رقابت را بیش از پیش شدیدتر کرده می باشد طوری که تعدادی از این شرکت ها طبق آمار شرکت شهرک های صنعتی مجبور به تعطیلی شده اند، گرفتن بازخور از محیط و همسویی استراتژیک، می‌تواند عملکرد این شرکت ها را بهبود داده تا بتوانند برای خود مزیت رقابتی ایجاد کرده و به بقای خود ادامه دهند. بنابر این پژوهش در صدد آن می باشد که تا با مطالعه اثر مشخصه های محیطی کسب و کار؛ که تغییرات مداوم و رو به فزونی محیط جزئی از آن می‌باشد؛ بر ساختار ها؛ همانند ساختار زنجیره تامین؛ و استراتژی هایی که توسط شرکت ها انتخاب می شوند؛ همچون انتخاب اولویت های رقابتی؛ نشان دهد اگر این مولفه ها با یکدیگر ارتباط داشته باشند و همسو باشند، عملکرد کسب و کار شرکت در سطح بالاتری خواهد بود و باعث بقای شرکت­ها خواهد گردید. بعبارتی بهره گیری از استراتژی های شرکت های موفق و حتی مشابه دیگر، نمی‌تواند شرط لازم و کافی برای عملکرد بالا باشد بلکه انتخاب استراتژی های شرکت بایستی با در نظر داشتن خصیصه های محیطی همان شرکت صورت پذیرد.

3-1- ضرورت و اهمیت انجام پژوهش

در دو دهه 60 و 70 ميلادي، سازمان‌ها براي افزايش توان رقابتي خود کوشش مي‌كردند تا با استانداردسازي و بهبود فرآيندهاي داخلي خود محصولي با كيفيت بهتر و هزينه كم‌تر توليد كنند. در آن وقت تفكر غالب اين بود كه مهندسي و طراحي قوي و نيز عمليات توليد منسجم و متناسب پيش‌نياز دست‌يابي به خواسته‌هاي بازار و درنتيجه كسب سهم بيشتري از بازار می باشد. به همين دليل سازمان‌ها تمام کوشش خود را بر افزايش كارايي معطوف مي‌كردند. در دهه 80 ميلادي با افزايش تنوع در الگوهاي مورد انتظار مشتريان، سازمان‌ها به گونه فزاينده‌اي به افزايش انعطاف پذيري در خطوط توليد و توسعه محصولات جديد براي ارضاي نيازهاي مشتريان علاقه‌مند شدند. در دهه 90 ميلادي، به همراه بهبود در فرآيندهاي توليد و به‌كارگيري الگوهاي مهندسي مجدد، مديران بسياري از صنايع دريافتند كه براي ادامه حضور در بازار، تنها بهبود فرآيندهاي داخلي و انعطاف‌پذيري در توانايي‌هاي شرکت كافي نيست؛ بلكه تامين‌كنندگان قطعات و مواد نيز بايد موادي با بهترين كيفيت و كم‌ترين هزينه توليد كنند، و توزيع‌كنندگان محصولات نيز بايد ارتباط نزديكي با سياست‌هاي توسعه بازار توليدكننده داشته باشند. با چنين نگرشي، رويكردهاي زنجيره تامين و مديريت آن، وارد حیطه وجود نهاد.

در سال‌های گذشته مطالعات بسیاری روی هم‌ترازی بین ساختار زنجیره تامین و دیگر عوامل کلیدی، چه به‌صورت مفهومی و چه به‌صورت تجربی صورت گرفته‌می باشد. قسمت عمده تحقیقات انجام شده پیرامون مدیریت زنجیره تامین، در خصوص عملیات خرده‌فروشی (برای نمونه، آبرناتی و دیگران، 1999؛ گراگیا و دیگران، 2001؛ هانتر و دیگران، 2002؛ کو، کینکید و براون، 2000)، بهره گیری از فناوری‌های نوآورانه همانند فناوری اطلاعات، تجارت الکترونیک، مهندسی مجدد فرآیندها جهت افزایش سرعت و انعطاف زنجیره تامین (برای نمونه، بویر و مک درموت، 1999؛ فیشر، 1997؛ جوشی، کاتوریا و پورث، 2003) و سیستم پشتیبانی تصمیم‌گیری همانند شبیه‌ساز تخصیص منابع و منطق فازی که قابلیت زنجیره تامین در تخصیص منابع را مدل نموده‌اند (برای نمونه، آلتینوز، کیلداف و وینچستر، 2001) بوده‌می باشد. ضمنا تحقیقاتی نیز برای اظهار ارتباط بین ساختار سازمانی و محیط سازمان انجام شده‌می باشد (برای نمونه، دس و برد، 1984؛ مینتزبرگ، 1979؛ رابینز و دیکنزو، 2004؛ اسمیت و ریس، 1999). هرچند پشتیبانی تئوری از مدل ارتباطی مشخصه های محیطی کسب و کار، اولویت رقابتی، ساختار زنجیره تامین و عملکرد كسب‌و‌كار شرکت انجام شده می باشد، اما تحقیقی با مطالعه جامع همه عوامل ذکر گردیده و نيز مطالعه تجربی آن انجام نشده‌می باشد؛ و این یک شکاف در تحقیقات صورت گرفته مي‌باشد.

پس پژوهش حاضر درصدد آن می باشد تا با مطالعه همه این عوامل در كنار يكديگر، این شکاف را پر نماید. باتوجه به افزایش تغییرات محیطی در سال­های گذشته و تعطیلی تعدادی از شرکت­های جامعه مورد مطالعه به دلیل عدم در نظر داشتن محیط کسب و کار و نیاز مشتریان به مقوله­ هایی مانند کیفیت و هزینه در زمان کمتر، شرکت­های قطعه ساز خودرو در شرکت شهرک­های صنعتی سمنان جهت حفظ بقا و داشتن عملکرد بهتر نسبت به رقبای خود بایستی با یکسو کردن محیط کسب و کار، اولویت‌های رقابتی و ساختار زنجیره تامین (همسویی استراتژیک) به عملکرد بهتری دست یابند.

4-1- کاربردهای پژوهش  

نتایج و یافته‌های این پژوهش هم در شرکت‌های تولیدی و هم در سازمان‌ها می‌تواند کاربرد داشته‌باشد. با شناخت این‌که هم‌ترازی بین مشخصه‌های محیطی كسب‌و‌كار، اولویت‌های رقابتی و ساختار زنجیره تامین در عملکرد تاثیر دارد، شرکت‌ها به سوی انتخاب ساختار زنجیره تامین و اولویت‌های رقابتی خود با در نظر داشتن محیط كسب‌‌و‌كار منحصر به فردشان می‌طریقه تا هم بتوانند در محیط رقابتی بقا داشته باشند و هم عملکردشان را بهبود بخشند.

[1] Continuous improvement

تعداد صفحه : 116

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان